Czym są prawa autorskie w projektowaniu graficznym?
Prawo autorskie w projektowaniu graficznym jest bardzo obszernym tematem. W głównej mierze określa, kto ma prawo do wykorzystywania i dystrybucji grafik oraz jakie prawa mają twórcy i użytkownicy dzieła. Tego typu prawa autorskie obejmują np. grafiki, zdjęcia, ilustracje, rysunki, symbole czy też logo.
W większości krajów, prawa autorskie przysługują automatycznie osobie, która stworzyła daną grafikę. Również w Polsce działa ta zasada. W ten sposób twórca grafiki ma wyłączne prawo do decydowania, jak jego praca jest wykorzystywana, sprzedawana i rozpowszechniana. Inni użytkownicy muszą uzyskać wyraźną zgodę twórcy, aby móc wykorzystać jego pracę czy to w Internecie czy w świecie rzeczywistym.
Szukasz grafika komputerowego?
Potrzebujesz profesjonalnego grafika do swoich projektów?
Nasz zespół tworzy unikatowe i kreatywne projekty dostosowane do druku!
Sprawdź, jak możemy pomóc!
Własność praw autorskich
Należy pamiętać, że własność praw autorskich w grafice przysługuje osobie, która stworzyła daną grafikę, czyli twórcy. To on lub ona ma wyłączne prawo do decydowania, jak jego praca jest wykorzystywana, sprzedawana i rozpowszechniana. Właściciel praw autorskich może zezwalać na korzystanie z jego dzieła przez innych lub nie, a także określać warunki korzystania, np. w jakim celu i przez jaki czas można korzystać z grafiki.
W sytuacji gdzie prace wykonywane są na zlecenie, prawa autorskie mogą przypaść osobie, która zamówiła pracę, ale tylko wtedy, gdy tak zostało uzgodnione w umowie między stronami. Jeżeli nie ma takiej umowy prawa autorskie pozostają zawsze u twórcy grafiki.
W niektórych przypadkach, np. gdy twórcą grafiki jest osoba zatrudniona przez firmę, prawa autorskie do jej prac mogą przypaść pracodawcy. Warunkiem jest, że umowa o pracę lub umowa o dzieło powinna określać warunki przekazania praw autorskich.
Ważne jest, aby pamiętać, że posiadanie fizycznej kopii grafiki, takiej jak druk lub plik elektroniczny, nie oznacza automatycznie posiadania praw autorskich. Tak jak wyżej wspomniano własność praw autorskich w grafice należy do twórcy, chyba że zostało to jasno określone w umowie między stronami lub prawo przewiduje inaczej.
Jak sprawdzić czy grafika jest objęta prawem autorskim?
Jeśli chcesz sprawdzić, czy dana grafika jest chroniona prawem autorskim, warto przede wszystkim sprawdzić, kto jest jej autorem i czy jest on wciąż żywy. Jeśli autor wciąż żyje, prawa autorskie do jego dzieła przysługują mu automatycznie. W przeciwnym przypadku prawa autorskie wygasają po 70 latach od śmierci twórcy, a dzieło przechodzi do tzw. domeny publicznej. Oznacza to, że każdy może dowolnie np. przerabiać lub korzystać z twórczości.
Jeśli grafika została opublikowana w Internecie, warto również sprawdzić, czy jest opatrzona odpowiednią informacją o prawach autorskich, taką jak na przykład oznaczenie Copyright (©), Creative Commons lub innej licencji. Informacja ta może pomóc w określeniu, w jaki sposób można korzystać z grafiki bez naruszania praw autorskich.
Jeśli jednak wciąż masz wątpliwości co do statusu praw autorskich danej grafiki, warto skontaktować się z autorem lub zespołem prawników zajmujących się ochroną praw autorskich, którzy pomogą Ci wyjaśnić kwestię praw autorskich i określić, w jaki sposób można korzystać z grafiki bez naruszania prawa autorskiego.
Jak sprawdzić prawa autorskie w Google Grafice?
Aby w poprawny sposób sprawdzić prawa autorskie do danej grafiki na Google należy skorzystać z opcji narzędzi dostępnych pod polem wyszukiwania. Za pomocą kilku kliknięć można w łatwy sposób posortować grafiki na licencje Creative Commons (zwykle bezpłatne, ale wymagają podania źródła) oraz licencje komercyjne i inne (bezpłatne oraz płatne).
Szybka instrukcja znalezienia licencji na Google Grafice
W ten sposób dotrzemy do wszystkich potrzebnych informacji dotyczących nie tylko licencji, ale również twórców czy strony, z której pochodzi grafika.
Jak sprawdzić prawa autorskie w popularnym kreatorze Canva?
Popularny w dzisiejszych czasach kreator do grafiki Canva również posiada podział licencji. Należy tam głównie skupić się na podziale użytkowników na Canva, Canva Pro czy Canva dla zespołów.
Szybka instrukcja znalezienia licencji w kreatorze Canva
Typy licencji
Typy licencji dzielą się na cztery główne kategorie. Przedstawiają one w prosty sposób pozwolenia i zakazy na korzystanie z zdjęć, grafik czy ilustracji zgodnie z wolą twórcy.
CC BY- Uznanie autorstwa
Pozwala na kopiowanie, dystrybucję, wyświetlanie i użytkowanie dzieła i wszelkich jego pochodnych pod warunkiem umieszczenia informacji o twórcy. To postanowienie jest obecne we wszystkich licencjach, ponieważ autorskie prawa osobiste są niezbywalne.
CC NC- Użycie niekomercyjne
Pozwala na kopiowanie, dystrybucję, wyświetlanie i użytkowanie dzieła i wszelkich jego pochodnych tylko w celach niekomercyjnych. Czyli prościej mówiąc można z tych dzieł korzystać w Internecie i poza nim, lecz nie można na nich zarabiać.
CC SA- Na tych samych warunkach
Zezwala się na kopiowanie, dystrybucję, wyświetlanie i użytkowanie pochodnych dzieł, pod warunkiem, że będą one opublikowane na takiej samej licencji.
CC ND- Bez utworów zależnych
Zezwala się na kopiowanie, dystrybucję, wyświetlanie tylko dokładnych (dosłownych) kopii dzieła, niedozwolone jest jego zmienianie i tworzenie na jego bazie pochodnych.
Istnieje również kilka wersji licencji dopełniających dane warunki, ale najbardziej istotnymi z nich są CC0 oraz CC BY-NC-ND.
–Licencja CC0, pozwala na największą swobodę, ponieważ można dowolnie korzystać z dzieła. Bez problemu można na nim zarabiać oraz nie jest wymagane uznanie autorstwa.
–Najbardziej ograniczająca jest natomiast licencja CC BY-NC-ND, która zakazuje sprzedaży oraz edytowania, a w momencie skopiowania wymagane jest oznaczenie autora.
Czego nie można objąć prawami autorskimi?
Granice między tym, co można a czego nie można objąć prawem autorskim w grafice, są często niejednoznaczne i zależą od wielu czynników, takich jak stopień oryginalności i stopień twórczości. Można jednak wyróżnić kilka głównych grup, w których prawo autorskie nie obowiązuje.
Same idee i koncepcje pomysłów nie mogą być chronione prawem autorskim. Jednakże, konkretna forma wyrażenia tych idei, takie jak projekt graficzny, może być chroniona.
Proste tytuły zarówno w obrazach, muzyce jak i w projektach graficznych nie są chronione prawem autorskim. Jednak specjalnie stworzone słowa np. „Paczkomat” marki Inpost mogą zostać zarejestrowane jako słowne znaki towarowe.
Chwytliwe hasła marketingowe nie są chronione prawem autorskim ze względu na zbyt małą oryginalność twórczą. Można jednak zarejestrować slogan na okres 10 lat jako znak towarowy.
Fakty z uwagi na brak ingerencji twórczej nie mogą zostać objęte prawami autorskimi. Są to ogólnie znane prawdy i nie mogą zostać „przywłaszczone”.
Również kolory nie mogą zostać objęte prawami autorskimi. Istnieją jednak wybrane kolory zarejestrowane przez Pantone dla firm typu Tiffany & Co., która posiada swój własny kolor turkusowy.
Właściwe kroki w graficznym prawie autorskim
Bazując na wszystkich wyżej wymienionych tematach warto podążać za pewnym sposobem sprawdzania grafik w Internecie.
Szukasz drukarni?
Przekształć pomysł w rzeczywistość
Kompleksowe usługi druku reklamowego i nadruków na ubraniach. Zobacz naszą ofertę i przekonaj się, jak możemy wspierać Twoją kreatywność.
Skontaktuj się
Ubrania z nadrukiem
Nadruki na odzieży, katalog produktów
Gadżety Reklamowe
Katalog gadżetów reklamowych
Druk reklam
Stworzymy reklamę dla Twojego biznesu
